I India Turistic
India TuristicHistoria भारत

🏛️ Historia भारत

Historia Indii obejmuje ponad 5000 lat — od cywilizacji doliny Indusu, okresu wedyjskiego, imperiów Maurya i Gupta, Mughalów, brytyjskiego Raj, do niepodległych Indii 1947.

Cywilizacja doliny Indusu (3300-1300 p.n.e.)

Jedna z najstarszych cywilizacji świata obok Mezopotamii i Egiptu. Mohenjo-Daro i Harappa — planowane miasta z kanalizacją. Handel z Sumerem. System pisma jeszcze nie odczytany.

Okres wedyjski i wczesne królestwa (1500-322 p.n.e.)

Aryjczycy przybyli z Azji Środkowej. Wedy skomponowane — podstawa hinduizmu. System kastowy się zaczął. Budda (Siddhartha Gautama, 563-483 p.n.e.) i Mahavira (założyciel dżinizmu) głosili.

Imperia Maurya i Gupta (322 p.n.e. - 550 n.e.)

Chandragupta Maurya założył Imperium Maurya 322 p.n.e. Jego wnuk Aśoka (273-232 p.n.e.) — największy indyjski cesarz, przeszedł na buddyzm po wojnie z Kalingą. Imperium Gupta (320-550) — złoty wiek matematyki (zero, system dziesiętny), astronomii, sztuki.

Sułtanat Delhijski i Imperium Mughalów (1206-1858)

Islamskie inwazje od XI w. Sułtanat Delhijski 1206-1526. Babur założył Imperium Mughalów 1526 — potomek Czyngis-chana i Tamerlana. Akbar Wielki (1556-1605) — tolerancja religijna. Szah Dżahan zbudował Taj Mahal 1632-1648 dla swojej żony Mumtaz Mahal.

Brytyjski Raj (1858-1947)

Kompania Wschodnioindyjska rządziła 1757-1858. Po Indyjskim Powstaniu 1857, Korona Brytyjska przejęła 1858 — 89 lat Rajów. Indyjski Kongres Narodowy założony 1885. Mahatma Gandhi prowadził pokojowy ruch niepodległościowy od lat 20.

Niepodległość i Podział (1947)

15 sierpnia 1947 — Indie i Pakistan niepodległe. Podział — 14 mln wysiedlonych, 1-2 mln zabitych w przemocy hindusko-muzułmańskiej. Jawaharlal Nehru pierwszym premierem. Gandhi zamordowany 30 stycznia 1948.

Współczesne Indie (1947-dziś)

Największa demokracja świata. 1,42 mld populacji (wyprzedziła Chiny 2023). Indira Gandhi (1966-1977, 1980-1984). Liberalizacja gospodarcza 1991 — boom IT (Bangalore „Dolina Krzemowa"). Mocarstwo nuklearne 1998. Misja na Marsa 2014 (najtańsza w historii). Dziś: 5. największa gospodarka świata.

← Strona główna